Sesli anlatı - MP3
İndirmek için sağ tıkla- 3:09 M – 1.1 MB
Seddülbahir
5 Redoubt Mezarlığı, Alçıtepe
Redoubt Mezarlığı, Alçıtepe’nin iki kilometre güneyinde ve köy ile Seddülbahir arasındaki yoldan 400 metre içeride, Avustralyalılar için önemli bir savaş alanının ortasında yer alır. 1915 yılının Mayıs ayı başlarında, Avustralya İmparatorluk Kuvvetleri’nden 2. Tugay’ın (5., 6., 7. ve 8. taburları) Victoria Eyaleti’den gelen askerleri ve Yeni Zelanda Piyade Tugayı, Britanyalıların Alçıtepe’ye yapacakları hücum denemesinin bir parçası olarak, Anzak Bölgesi’nden Seddülbahir’e getirilmişlerdi. Resmen, İkinci Kirte Muharebesi adı verilen bu muharebe, hem Avustralya, hem de Yeni Zelanda için bir felaketti.
- Büyüt (yeni pencere)
- Tuval üzerine yağlı boya ile Charles Wheeler tarafından 1927 yılında yapılmış 107.4 santimetreye 214.5 santimetre boyutlarındaki, 2. Piyade Tugayı’nın Kirte’deki Hücumu (Charge of the 2nd Infantry Brigade at Krithia) adlı tablo. [AWM ART09558] Bu tablo, 2. Avustralya Piyade Tugayı’nın komutanı Tuğgeneral James McCay’in, 8 Ağustos 1915 günü Kirte’deki (Alçıtepe) Avustralya hücumu sırasında askerlerine “Haydi Avustralyalılar! Hangileriniz Avustralyalı? Haydi Avustralyalılar!” diyerek hücuma kaldırdığı anı tasvir eder.
6 ve 7 Mayıs günlerinde, Alçıtepe köyünün arkasında yer alan, Britanyalıların Achi Baba (Alçıtepe) dedikleri önemli bir tepeyi ele geçirmek için yapılan Britanyalı ve Fransız hücumları pek fazla ilerleme kaydedemedi. 8 Mayıs sabahı, Yeni Zelandalılar da hücuma katıldılar, ancak çok az ilerleme kaydedebildiler. Avustralyalılar, o akşamın ilerleyen saatlerinde, kamp yapıp, yemek pişirirlerken, ‘geniş, kurak, düz bir otlak’ olarak tarif edilen arazi üzerinden hücum etmeleri için çağırıldılar. Bugün Redoubt Mezarlığı’nı çevreleyen ağaçlar o zaman yoktu ve Avustralyalılar, direkt olarak yoğun Türk top ve tüfek ateşine doğru ilerlediler. Charles Bean şunları yazdı: “Yükü ağır olan tugay, sanki sağanak yağmur altındaymış gibi, başları eğik bir şekilde direkt saldırdı ve bazıları gök gürültülü bir fırtınanın altında şemsiye tutarmış gibi kürekleriyle yüzlerini kapatıyorlardı.” Avustralyalılar bir saat süresince 900 metre kadar ilerleyebildiler, ancak Alçıtepe köyünün evleri hala çok uzaktaydı ve Türk hatlarına da ulaşılamamıştı. Bu, üzücü olduğu kadar etkisiz hücumda, 1.000’den fazla Avustralyalı öldürüldü veya yaralandı. Bunlardan bazıları, Redoubt Mezarlığı’ndaki bir çok isimsiz asker mezarının arasında yatarlar.
- Büyüt (yeni pencere)
- Redoubt Mezarlığı, Alçıtepe, Gelibolu, 2006. 8 Ağustos 1915’te Kirte’deki hücumda ölen Avustralyalıların çoğu ya hiç bulunamadı ya da bulunmuş olsalar bile kimlikleri belirlenemedi.Onların isimleri Helles Anıtı’nda kayıtlıdır. O gün ölenlerden, aralarında 8. Tabur (Victoria Eyaleti’nden gelen) komutanı Yarbay Robert Gartside’ın (52) da bulunduğu, kimlikleri belirlenmiş bir miktar askerin mezarı da Redoubt Mezarlığı’nda yer alır.
8 Mayıs 1915 günü, geçici olarak Avustralya İmparatorluk Kuvvetleri’nin Victoria Eyaleti’nden gelen 7. Tabur’un komutasını alan 52 yaşındaki Yarbay Robert Gartside, Redoubt Mezarlığı’nın kapısından girince hemen sağda gömülüdür. Gartside’ın, içinde sadece yüzde yirmisinden azının kimliği teşhis edilen, 2.027 asker mezarı bulunan bu mezarlıkta gömülen ilk asker olduğu sanılıyor. O, Avustralya hücumu sırasında buralarda, tekrar bir hücum başlatmak için ayağa kalktığında makinalı tüfek mermileriyle karnından vurulup, öldü – “Haydi çocuklar, tehlikeli olduğunu biliyorum, ama gitmeliyiz”.