Sesli anlatı - MP3
İndirmek için sağ tıkla- 2:36 M – 1 MB
Seddülbahir
4 Helles Anıtı, Seddülbahir
Hacı İlyas Burnu, Gelibolu Yarımadası’nın ve Avrupa’nın en ucundadır. Çanakkale Boğazı’nın ağzının diğer kıyısında Asya, eski bir kale olan Kumkale ve eski çağ şehri olan Troia bulunur. Kuzeybatıda İmroz Adası (Yunanlıların İmbros dedikleri) ve onun ötesinde, Ege Denizi’nden yükselen ve 1884 yılında başsız, kanatlı Zafer Tanrıçası Nike heykelinin bulunduğu Semadirek Adası vardır. Manzara, kuzeye doğru, gayet düz olan kırsal bir arazinin üzerinden, Alçıtepe köyüne doğru bakar. Burası, 1915’te, Seddülbahir’deki savaş alanıydı. Britanyalı ve Fransız askerler, dokuz ay boyunca siperlerinden, köyün ötesinde olan ve aynı ismi taşıyan ve Müttefik çıkarmasının yapıldığı gün olan 25 Nisan 1915’te ulaşmayı amaçladıkları, Alçıtepe platosunun ulaşılamaz yükseltilerine baktılar.
- Büyüt (yeni pencere)
- Seddülbahir Kalesi’nin yıkık batı duvarından görünen Helles Anıtı, 2004.
Burnun en yüksek yerinde, cesetleri 1915 yılındaki savaş alanının etrafına saçılan kişilere ithaf edilen Helles Anıtı bulunur. Anıtın duvarlarının üzerindeki mermer panellerde, Gelibolu seferi boyunca ölen ve mezarları bulunmayan, 20.752 Britanya İmparatorluğu askerinin isimleri vardır. Bunların arasında, Avustralya İmparatorluk Kuvvetleri’nin 248 askeri de kayıtlıdır. Peki bunların isimleri neden Kanlısırt’ta bulunan ve kayıplara ithaf edilen anıtta değildir? Birisi, bir gün, 8 Mayıs 1915 günü Seddülbahir’de yapılan İkinci Kirte Muharebesi’nde çarpışıp kaybolan Avustralya İmparatorluk Kuvvetleri’nden 2. Tugay’ın askerlerinin adlarını buraya kaydetmeye karar vermiş.
- Büyüt (yeni pencere)
- Helles Anıtı’nın doğu kenarında bulunan ANZAC anıtsal plakası, Gelibolu, 2005.
Bu anıtla ilgili daha önemli, başka Anzak bağlantıları da vardır. Helles Anıtı’nda, Gelibolu’da çarpışan Avustralya İmparatorluk Kuvvetleri’nin ve Yeni Zelanda Seferi Kuvvetleri’nin ana birlikleri de kayıtlıdır. Yarımadanın hiç bir yerinde askerlerin böyle bir şereflendirilmemiş oldukları Helles Anıtı, bütün Gelibolu seferi anısına dikilen ‘savaş’ anıtıdır. Bu büyük obeliskin üç yüzünde, Britanya İmparatorluğu birliklerinin yarımadada görev yaptıkları HELLES, ANZAC ve SUVLA kelimeleri yazılıdır. Burası, Avustralyalılar tarafından ziyaret edilmeyi hak eden bir yerdir.