SEDDÜLBAHİR
2 Seddülbahir Kalesi, Ertuğrul Plajı ve Yahya Çavuş Anıtı, Seddülbahir
Eski bir Osmanlı kalesi olan Seddülbahir, Gelibolu Yarımadası’nın ve Avrupa’nın ucunda yer alır. Britanya savaş gemileri, 3 Kasım 1914 günü Seddülbahir Kalesi’ne ciddi bir şekilde hasar vermişler, fakat yıkamamışlardı. Ancak, 86 Türk askeri öldürülmüştü. Kaleden aşağıdaki Ertuğrul Koyu’na inen ve plaj boyunca uzanıp, arkadaki yarın üzerindeki Ertuğrul Tabyası’nın kalıntılarına giden yol hoş bir yol vardır. Kaleden sağa bakınca, üzerlerinde bir bayrak dalgalanan, üç Türk askerinin ellerinde tüfeklerle hücum ettiğini gösteren, Yahya Çavuş Şehitliği ve Anıtı vardır. O askerler, plaja ve 25 Nisan 1915 günü çıktıkları yere verdikleri ismi taşıyan bir Britanya Mezarlığı’na doğru bakarlar – ‘V’ Plajı -.
- BÜYÜT
- 25 Nisan 1915 günü sabahı Seddülbahir’de karaya oturtulan Britanya asker nakliye gemisi River Clyde’dan manzara. Fotoğrafın ortasında sahilde görülen siyah karaltı, nakliye gemilerinden karaya yeni çıkan bir grup Britanyalı askerdir. Onlar, kalede konuşlanan Türk makinalı tüfek ateşi yüzünden o noktaya çakılı kaldılar. [AWM A03076]
Britanyalılar, çıkarmayı gerçekleştirmek için ‘River Clyde’ isimli eski bir buharlıyı koyun kayalıklarından birine çarpıp, karaya oturttular. Askerler, geminin yan tarafına açılan kapılardan, bir platform boyunca birbirlerine bağlanan mavnaların üzerinden sahile koşacaklardı. Bu plan yürümedi. Mavnalar sahile kadar ulaşmadı ve ateş altında bunları birbirine bağlamaya çalışan Britanyalı denizciler, bir çok cesaret örneği gösterdiler. Bu cesaret, biri ölümünden sonra, ‘yoğun ateş altında, ölünceye kadar denizin içinde bir saatten fazla halatları tutan’ Deniz Eri William Charles Williams’a verilmek üzere, beş Victoria Cross madalyasıyla ödüllendirildi.
- BÜYÜT
- Yakın planda V Beach Mezarlığı’nın göründüğü, Gelibolu Yarımadası’nın ucundaki Seddülbahir Kalesi, Gelibolu, 2004.
Kararlı Türk direnişi, Britanyalıları 25 Nisan 1915 günü durdurdu. Seddülbahir’deki bir makinalı tüfek, yüzlerce askeri plajdan yukarıya çıkan yerde bulunan kumdan bir setin arkasında siper almaya zorladı. Ertuğrul Tabyası’nın yakınındaki yükseltilerde bulunan ve biri Yahya Çavuş tarafından komuta edilen diğer Türk mevzileri de etkili bir şekilde ateş etmeye devam etti. Yahya Çavuş ve askerleri anısına dikilen bu anıt, onları süngüleriyle hücum ederken gösterir. Gerçekte onlar, çok isabetli tüfek ateşileriyle daha fazla zaiyata yol açtılar. Bu çıkarmada o kadar çok asker öldü ki, deniz üzerinden uçan Britanyalı havacılar, koyun sularının kandan kıpkırmızı olduğunu gördüler. O sabah ölenlerin çoğu, V Beach Mezarlığı’nda gömülüdür.