Dil Seç

Gelibolu Turu

audioSesli anlatı - MP3
İndirmek için sağ tıkla
2:39 M – 1 MB

ANZAK BÖLGESİ

4 Kanlısırt

Kanlısırt’taki Türk siperleri, 6 Ağustos 1915 akşamından 9 Ağustos gecesine kadar geçen üç gün boyunca, Gelibolu’daki en şiddetli çarpışmalardan birinin gerçekleştiği yerdi. Bugün, Lone Pine Mezarlığı’nın bir kısmı üzerine yapılmış olan bu eski savaş alanında, Avustralya mevzileri, o anda mezarlığın doğu ucunun ötesinde ve Türk siperleri ise aşağı yukarı Lone Pine Anıtı’nın sütununun bulunduğu yerdeydi. Kanlısırt Muharebesi, 6 Ağustos akşamı saat 17.30’da, topçu ateşinden sonra başladı ve akşam güneşinin Türklerin gözlerine girmesiyle, Avustralyalılar siperlerden fırlayıp, hücum ettiler. Onlar, Türk hattını ele geçirip, elde tutup, Türk takviye birliklerinin dikkatini, Ağustos Hücumu’nun esas hedefi olan Conkbayırı’ndan uzağa çekmeye çalışıyorlardı. Avustralyalılar bir kaç dakika içinde Türk ön cephesini ele geçirmiş ve bunların arkasındaki iletişim siperlerine girmişlerdi. Gerçek muharebe işte o zaman başladı.

Büyüt (yeni pencere)Trench at Lone Pine, 8 August 1915
Kanlısırtta ele geçirilen Türk siperlerindeki Avustralyalı ölüler, Gelibolu, 8 Ağustos 1915. [AWM A04029]

Türkler, çok önemli bir nokta olan Kanlısırt’ı tekrar ele geçirmeye kararlıydılar. Burada, dar siperlere ve tünellere, birbiri ardına bombalar, süngüler ve tüfeklerle yapılan karşı hücumlarda gösterilen Türk cesareti, Avustralyalılarınkine denkti. Avustralya İmparatorluk Kuvvelerinin 1. Tabur’undan (New South Wales Eyaleti’nden gelen) Er John Gammage şunları yazar: “3’er 4’er üst üste yığılmışlardı ... bombalar yağmaya devam ediyordu, ancak düşen askerlerimizin yerlerini hemen  yenileri alıyordu.” Burada, Kanlısırt’ın düşmesinden sorumlu tutulan ve bir karşı hücumu başlatırken ölen Türklerden biri, 47. Alay komutanı Tevfik Bey’di. Ancak, Avustralyalılar Kanlısırt’ta tutundular. Her şey sona erdiğinde, 2.000’den fazla Avustralyalı ve 6.000’den fazla Türk ya ölmüş ya da yaralanmıştı.

Büyüt (yeni pencere)Lone Pine Memorial and Cemetery
Lone Pine Mezarlığı ve Anıtı, Anzak Bölgesi, Gelibolu, 2005. Arka planda ortada Lone Pine Anıtı yer alır. Bu anıt iki kısımdan oluşur. Bir duvar, Mayıs 1915’te Seddülbahir’deki çarpışmalarda kaybolanlar dışında kalan Avustralya İmparatorluk Kuvvetleri’nin kaybolan ya da denizde gömülen askerlerinin isimlerini taşır. Arkada uzak planda kalan sütunun üç duvarının üzerinde, 1915 yılındaki Anzak mevzilerinin bu kısmında kaybolan ya da denizde gömülen Yeni Zelanda Seferi Kuvvetleri askerlerinin isimleri yer alır.

Muharebenin şiddeti, Britanya İmparatorluğu’nun en yüksek nişanı olan Victoria Cross madalyasının, Kanlısırt’taki yedi Avustralyalıya verilmesinden de anlaşılır. Bu madalyalardan biri, Avustralya İmparatorluk Kuvvetleri’nin 1. Tabur’undan, korkunç yaralarla tahliye edilmesine rağmen ‘oturup çay içecek kadar hala neşeli’ olan Yüzbaşı Alfred Shout’a verildi. Shout kısa bir süre sonra öldü ve adı Lone Pine Anıtı’na kaydedildi.